خواجه نصير الدين الطوسي ( مترجم : شاهرودى )

77

جواهر الفرائض در ارث با ترجمه فارسى ( فارسى ) قسمت 2

و از آن جمله است : مقدار زايد از سهم قرآنى زنى كه شوهرش مرده باشد . در همه اين اقسام غير از افراد ياد شده هيچ كس ديگر مستحقّ ارث نيست . فصل : در موانع ارث موانع ارث سه تاست : نخست : كفر وارث « 1 » به همه اقسامش به طور مطلق مانع ارث مىشود ؛ كفر عبارت است از : انكار چيزى كه به ضرورت ، آمدن آن از جانب رسول اسلام ( ص ) معلوم باشد ، بسان شهادتين ، و اركان عبادات و مانند آن . ليكن مسلمان از كافر ارث مىبرد و مانع ارث بردن وارثان كافر - هر چند به ميت نزديكتر باشند - مىشود . اگر وارثان ، فرزندان كوچك وى باشند ، از تركهء ميت به آنها انفاق مىشود تا بالغ شوند ، آن گاه اگر اسلام آوردند ، ارث مىبرند و گرنه ، خير . اگر كافران به دادگاه اسلامى مراجعه كنند ، ميان آنها بر اساس قوانين اسلامى حكم مىشود . دوم : برده بودن وارث ، مگر غير او وارث ديگرى وجود نداشته باشد و مال به جا مانده از ميت براى خريد وى كافى باشد ، كه در اين صورت برده خريدارى و آزاد مىشود و اگر يك نفر باشد ، مقدار باقيمانده از بهاى وى به او داده مىشود . اگر وارث بيش از يك نفر باشد و مال براى خريد همگى كافى نباشد ، برخى خريدارى نمىشوند . بردهء مكاتب اگر مشروط نباشد [ / مكاتب مطلق ] به همان نسبت كه آزاد شده ارث مىبرد . اگر پيش از تقسيم مال كافر مسلمان شود يا برده آزاد شود ، ارث مىبرد « 2 » . سوم : كشتن مورّث ، به ظلم به طور مطلق مانع ارث بردن قاتل مىشود ، و اگر قتل خطا باشد ، تنها مانع ارث بردن قاتل از ديه مىشود و ديه را نزديكان پدرى - نه مادرى - ارث مىبرند .

--> ( 1 ) . در برخى نسخه‌ها اين عبارت اضافه شده است : « در صورت اسلام ميّت » . ( 2 ) . البته اين در صورتى است كه وارث متعدد باشد و گرنه در صورت وحدت وارث ، تركه در حكم مال تقسيم شده است و به مجرّد موت مورّث به او منتقل مىشود ؛ بنابر اين در اين فرض مسلمان شدن كافر يا آزاد شدن برده هيچ اثرى ندارد .